ο νέος πτωχευτικός νόμος

Τι είναι ο Νέος Πτωχευτικός Νόμος

Ο νέος Πτωχευτικός Νόμος (Ν. 4738/2020) “Ρύθμιση οφειλών και παροχή δεύτερης ευκαιρίας” αποτελεί το θεσμικό πλαίσιο που ρυθμίζει τη διαχείριση του ιδιωτικού χρέους στην Ελλάδα. Τέθηκε σε ισχύ την 1η Μαρτίου 2021 για νομικά πρόσωπα και την 1η Ιουνίου 2021 για φυσικά πρόσωπα, αναμορφώνοντας εκ βάθρων το πλαίσιο αντιμετώπισης της οικονομικής αδυναμίας.

Η σημερινή πραγματικότητα, όπως διαμορφώθηκε κυρίως από τον Νόμο 5193/2025 και τον Νόμο 5072/2023, είναι ριζικά διαφορετική από την αρχική μορφή του νόμου. Το κέντρο βάρους έχει μετατοπιστεί από την απλή “ρύθμιση” στην “υποχρεωτικότητα” λύσεων για τους πιστωτές όταν απέναντί τους έχουν ευάλωτους οφειλέτες.

Βασικός Σκοπός

Σκοπός του νέου πτωχευτικού κώδικα είναι:

·         Η μείωση των εταιρειών-“ζόμπι” που λειτουργούν παρασιτικά

·         Η παροχή δεύτερης ευκαιρίας σε έντιμους οφειλέτες

·         Η εναρμόνιση με την Ευρωπαϊκή Οδηγία 2019/1023

·         Η προστασία ευρύτερων κοινωνικών στρωμάτων από πληθωρισμό και αύξηση επιτοκίων

Βασικές Διατάξεις του Ν. 4738/2020

1. Διεύρυνση Πτωχευτικής Ικανότητας

Η κυριότερη διαφορά του νέου πτωχευτικού νόμου είναι ότι πλέον έχουν πτωχευτική ικανότητα όλα τα φυσικά και νομικά πρόσωπα και όχι μόνο οι έμποροι.

Ποιοι έχουν πλέον πτωχευτική ικανότητα:

·         Όλα τα φυσικά πρόσωπα (ιδιωτικοί και δημόσιοι υπάλληλοι)

·         Συνταξιούχοι

·         Ελεύθεροι επαγγελματίες

·         Μέτοχοι εταιρειών

·         Επιχειρήσεις (μεγάλες, μικρές, μεσαίες)

Εξαιρούνται:

·         Φορείς του Δημοσίου

·         Χρηματοδοτικά ιδρύματα (τράπεζες)

·         Πάροχοι επενδυτικών υπηρεσιών

·         Ασφαλιστικές επιχειρήσεις

2. Τρεις Βασικές Διαδικασίες

1. Μηχανισμός Έγκαιρης Προειδοποίησης

·         Χαρακτηριστικά: Πρόληψη πριν την κρίση

·         Διάρκεια: Άμεση

2. Εξωδικαστικός Μηχανισμός

·         Χαρακτηριστικά: Ρύθμιση οφειλών χωρίς δικαστήριο, έως 240 δόσεις

·         Διάρκεια: 4-6 μήνες

3. Πτώχευση

·         Χαρακτηριστικά: Δικαστική διαδικασία με πλήρη απαλλαγή χρεών

·         Διάρκεια: 12-36 μήνες

3. Απαλλαγή από Οφειλές

Ο πτωχός απαλλάσσεται από τις οφειλές του προς Δημόσιο, ΕΦΚΑ, Τράπεζες και ιδιώτες.

Εξαιρέσεις από τη διαγραφή:

·         Οφειλές διατροφής τέκνων

·         Ποινικές ρήτρες

·         Οφειλές από αδικήματα νομιμοποίησης εσόδων, απάτης, υπεξαίρεσης

·         Αποζημιώσεις από αδικοπραξίες

4. Ψηφιοποίηση Διαδικασιών

Όλες οι διαδικασίες διενεργούνται μέσω του Ηλεκτρονικού Μητρώου Φερεγγυότητας (ΗΜΦ):

·         Υποβολή αιτήσεων

·         Ψηφοφορίες πιστωτών

·         Διαπιστωτικές πράξεις απαλλαγής

·         Καταγραφή όλων των ενεργειών

Πρόσφατες Αλλαγές με τον Ν. 5193/2025

Ο Νόμος 5193/2025 (ΦΕΚ Α’ 56/11.04.2025) έφερε επαναστατικές αλλαγές που μετέτρεψαν τον μηχανισμό από εργαλείο για λίγους σε εργαλείο για πολλούς.

1. Διπλασιασμός Κριτηρίων Ευαλωτότητας

Τα εισοδηματικά και περιουσιακά όρια διπλασιάστηκαν, επιτρέποντας στη μεσαία τάξη να ενταχθεί στις προστατευτικές διατάξεις.

Σύγκριση Παλαιού – Νέου Πλαισίου

 1 Άτομο:

·         Εισόδημα: €7.000 → €14.000

·         Ακίνητη Περιουσία: €120.000 → €240.000

·         Καταθέσεις: €14.000 (νέο)

2 Άτομα:

·         Εισόδημα: €10.500 → €21.000

·         Ακίνητη Περιουσία: €135.000 → €270.000

·         Καταθέσεις: €21.000 (νέο)

 3 Άτομα:

·         Εισόδημα: €14.000 → €28.000

·         Ακίνητη Περιουσία: €150.000 → €300.000

·         Καταθέσεις: €28.000 (νέο)

 4 Άτομα:

·         Εισόδημα: €17.500 → €35.000

·         Ακίνητη Περιουσία: €165.000 → €330.000

·         Καταθέσεις: €35.000 (νέο)

5+ Άτομα:

·         Εισόδημα: €21.000 → €42.000

·         Ακίνητη Περιουσία: €180.000 → €360.000

·         Καταθέσεις: €42.000 (νέο)

Αποτέλεσμα: Η κάλυψη ευάλωτων οφειλετών αυξήθηκε από ~7% σε ~85% των οφειλετών!

2. Υποχρεωτική Αποδοχή Πρότασης (Τεκμαιρόμενη Συναίνεση)

Η μεγαλύτερη θεσμική τομή: Για κάθε οφειλέτη που χαρακτηρίζεται ευάλωτος (με τα νέα όρια) και έχει οφειλές έως €300.000, η πρόταση ρύθμισης που παράγει ο αλγόριθμος θεωρείται αυτοδικαίως αποδεκτή από όλους τους πιστωτές.

Πρακτική Σημασία:

·         Οι πιστωτές (Δημόσιο, Τράπεζες, Servicers) δεν έχουν δικαίωμα veto

·         Η ρύθμιση επιτυγχάνεται χωρίς να αναμένουμε απάντηση πιστωτών

·         Μόνη εξαίρεση: Αν ο πιστωτής αποδείξει απόκρυψη περιουσίας (φέρει το βάρος απόδειξης)

Νομική Βάση: Άρθρο 178 του Ν. 5193/2025 (τροποποίηση άρθρου 14 του Ν. 4738/2020)

3. Βελτιωμένος Αλγόριθμος – Μεγαλύτερο Κούρεμα

Αύξηση Διαγραφής Χρέους

·         Το ποσοστό διαγραφής αυξήθηκε, ειδικά για δάνεια με εμπράγματες εξασφαλίσεις

·         Έως 28% διαγραφή για εξασφαλισμένες οφειλές (υποθήκες, προσημειώσεις)

·         Προηγουμένως οι εξασφαλισμένες οφειλές σπάνια επιδέχονταν διαγραφής

Σταθερό Επιτόκιο

·         3% σταθερό επιτόκιο για 3 έτη για όλες τις ρυθμίσεις

·         Προστασία από μελλοντικές αυξήσεις επιτοκίων ΕΚΤ

·         Εγγύηση βιώσιμης δόσης

4. Δεύτερη Ευκαιρία για Απορριφθέντες

Για οφειλέτες που είχαν λάβει απόρριψη στο παρελθόν, δόθηκε η δυνατότητα επανυποβολής εντός 2 μηνών (14.04.2025 – 14.06.2025) με τα νέα διευρυμένα κριτήρια.

Η ειδική προθεσμία έχει λήξει (14.06.2025)

ΣΗΜΑΝΤΙΚΟ: Παρόλο που η ειδική προθεσμία πέρασε, οι νέες ευνοϊκότερες ρυθμίσεις (διπλάσια όρια, τεκμαιρόμενη συναίνεση, βελτιωμένος αλγόριθμος) ισχύουν για όλες τις νέες αιτήσεις που υποβάλλονται οποτεδήποτε.

Ποιοι Μπορούν να Υπαχθούν

Προϋποθέσεις Ένταξης στον Εξωδικαστικό Μηχανισμό

Κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο με πτωχευτική ικανότητα μπορεί να υποβάλει αίτηση, εφόσον:

✓ Έχει οφειλές προς χρηματοδοτικούς φορείς, Δημόσιο ή ΕΦΚΑ ✓ Βρίσκεται σε παύση πληρωμών ή επικείμενη αδυναμία πληρωμών ✓ Δεν έχει καταδικαστεί για οικονομικά εγκλήματα ✓ Δεν έχει προκαλέσει δόλια την οικονομική αδυναμία

Αποκλεισμός από τον Εξωδικαστικό Μηχανισμό

Δεν μπορούν να υπαχθούν όσοι:

❌ Το 90% των οφειλών τους οφείλεται σε έναν μόνο χρηματοδοτικό φορέα ❌ Το σύνολο των οφειλών δεν υπερβαίνει τα €10.000 ❌ Έχουν ήδη κηρυχθεί σε πτώχευση ή εκκρεμεί σχετική αίτηση ❌ Έχουν καταδικαστεί αμετάκλητα για οικονομικά εγκλήματα (απάτη, υπεξαίρεση, νομιμοποίηση εσόδων)

Εξωδικαστικός Μηχανισμός Ρύθμισης Οφειλών

Ο εξωδικαστικός μηχανισμός επιτρέπει στους οφειλέτες την αποπληρωμή των χρεών τους σε τράπεζες, διαχειριστές δανείων και Δημόσιο σε έως 240 δόσεις, διατηρώντας την περιουσία τους.

Βασικά Χαρακτηριστικά

Διάρκεια: 4-6 μήνες συνολικά Δόσεις: Έως 240 μήνες (20 έτη) Κόστος: Χωρίς κόστος διαδικασία Πλατφόρμα: Πλήρως ηλεκτρονική μέσω ΗΜΦ (www.keyd.gov.gr)

Διαδικασία Βήμα-Βήμα

Βήμα 1: Υποβολή Αίτησης

Χρόνος: 1-2 εβδομάδες

Ο οφειλέτης υποβάλλει ηλεκτρονική αίτηση με:

·         Φορολογικές δηλώσεις τελευταίας τριετίας (άντληση αυτόματα από ΑΑΔΕ)

·         Ασφαλιστική ενημερότητα

·         Τραπεζικά αντίγραφα (άντληση αυτόματα)

·         Κατάσταση περιουσιακών στοιχείων

·         Αναλυτική κατάσταση χρεών

Βήμα 2: Αυτόματος Υπολογισμός από Αλγόριθμο

Χρόνος: Άμεσος

Το σύστημα υπολογίζει αυτόματα:

·         Ικανότητα αποπληρωμής (καθαρή παρούσα αξία)

·         Ποσοστό διαγραφής χρέους (κούρεμα)

·         Αριθμό και ύψος δόσεων ανά πιστωτή

·         Επιτόκιο (σταθερό 3% για 3 έτη)

Βήμα 3: Αποδοχή Πρότασης

Για Ευάλωτους Οφειλέτες (με χρέη έως €300k):

·         Αυτόματη αποδοχή – δεν απαιτείται έγκριση πιστωτών

·         Τεκμαιρόμενη συναίνεση όλων

·         Άμεση σύναψη σύμβασης

Για Μη-Ευάλωτους:

·         Απαιτείται 60% των χρηματοδοτικών φορέων

·         Αποδοχή από Δημόσιο και ΕΦΚΑ

·         Προθεσμία απάντησης: 45 ημέρες

Βήμα 4: Υπογραφή Σύμβασης

Χρόνος: Άμεσα (για ευάλωτους) ή εντός 2 μηνών

Με την οριστικοποίηση, η σύμβαση αναδιάρθρωσης δεσμεύει όλα τα μέρη.

Προστασία κατά τη Διάρκεια της Διαδικασίας

Από την υποβολή της αίτησης αναστέλλονται:

·         Αναγκαστικές εκτελέσεις

·         Πλειστηριασμοί

·         Κατασχέσεις

·         Ποινική δίωξη για οφειλές προς Δημόσιο/ΕΦΚΑ

Θέλετε να Μάθετε αν Εμπίπτετε στα Νέα Κριτήρια Ευαλωτότητας;

Με τις αλλαγές του 2025, το 85% των οφειλετών πληρούν πλέον τα κριτήρια!

Προστασία Πρώτης Κατοικίας

ΚΡΙΣΙΜΗ ΔΙΕΥΚΡΙΝΙΣΗ: Η προστασία της πρώτης κατοικίας παρέχεται σήμερα μέσω δύο διαφορετικών μηχανισμών.

Α. Ενδιάμεσο Πρόγραμμα Κρατικής Στήριξης (Ισχύει ΤΩΡΑ)

Νομική Βάση: Ν. 4916/2022 (άρθρα 13-26), τροποποίηση με άρθρο 181 του Ν. 5193/2025

Σκοπός: Προστασία κύριας κατοικίας ευάλωτων οφειλετών μέχρι τη λειτουργία του Φορέα Απόκτησης

Παροχές Προγράμματος

Κρατική Επιδότηση Μηνιαίας Δόσης:

Μηνιαία Επιδότηση ανά Νοικοκυριό:

·         1 άτομο: €70/μήνα

·         2 άτομα: €105/μήνα

·         3 άτομα: €140/μήνα

·         4 άτομα: €175/μήνα

·         5+ άτομα: €210/μήνα

Προϋποθέσεις:

·         Χαρακτηρισμός ως ευάλωτος οφειλέτης (νέα διευρυμένα κριτήρια)

·         Το ακίνητο να είναι κύρια κατοικία

·         Ύπαρξη στεγαστικού δανείου με ενυπόθηκη την κατοικία

Διάρκεια: Αρχικά 15 μήνες, με αλλεπάλληλες παρατάσεις

Προθεσμία Υποβολής: Έως 31 Οκτωβρίου 2025 (αναμένεται νέα παράταση)

Προστασία: Με την ένταξη αναστέλλονται:

·         Πλειστηριασμοί κύριας κατοικίας

·         Κατασχέσεις επί της κατοικίας

·         Όλα τα μέτρα αναγκαστικής εκτέλεσης

Πώς να Υποβάλετε Αίτηση

·         Είσοδος στην πλατφόρμα www.keyd.gov.gr

·         Ηλεκτρονική υποβολή αίτησης με δικαιολογητικά

·         Αξιολόγηση από Ειδική Γραμματεία

·         Ένταξη και έναρξη επιδότησης

Β. Φορέας Απόκτησης και Επαναμίσθωσης Ακινήτων (Μελλοντικός)

Κατάσταση: Ο Φορέας ΔΕΝ λειτουργεί ακόμα (Νοέμβριος 2025)

Διαγωνισμός: Σε εξέλιξη για ανάδειξη ιδιώτη επενδυτή Υποψήφιοι: Bain Capital, Fortress Investment Group, άλλα διεθνή σχήματα Αναμενόμενη Λειτουργία: Τέλη 2025 ή αρχές 2026

Πώς θα Λειτουργεί ο Φορέας (Μελλοντικά)

Μηχανισμός:

·         Αγορά κύριας κατοικίας ευάλωτου που πτωχεύει

·         Τιμή αγοράς: 70% της εμπορικής αξίας

·         Μίσθωση στον πρώην ιδιοκτήτη για 12 έτη

·         Δικαίωμα επαναγοράς μετά τη λήξη (ή νωρίτερα)

Ποιους θα αφορά:

·         Ευάλωτους οφειλέτες που κηρύσσονται σε πτώχευση

·         Με κύρια κατοικία αξίας εντός ορίων

Μηνιαίο Ενοίκιο: Υπολογίζεται με βάση το εισόδημα (ποσοστό επί του οικογενειακού εισοδήματος)

Διαδικασία Πτώχευσης

Όταν ο εξωδικαστικός μηχανισμός δεν είναι εφικτός ή αποτυγχάνει, η λύση είναι η πτώχευση με πλήρη απαλλαγή χρεών.

Πότε να Επιλέξετε Πτώχευση

·         Τα χρέη είναι μεγαλύτερα από την αξία της περιουσίας σας

·         Δεν έχετε εισόδημα για καταβολή δόσεων

·         Αποτυχία του εξωδικαστικού μηχανισμού

·         Επείγουσα ανάγκη (π.χ. επικείμενος πλειστηριασμός)

·         Έχετε οφειλές και προς ιδιώτες πιστωτές

Διάκριση Μικρού και Μεγάλου Αντικειμένου (Ν. 5072/2023)

Ο νόμος διαχωρίζει τις πτωχεύσεις με διαφορετική διαδικασία για κάθε κατηγορία.

Πτώχευση Μικρού Αντικειμένου

Κριτήρια Πολύ Μικρής Οντότητας:

·         Ενεργητικό < €350.000

·         Κύκλος Εργασιών < €700.000

·         Προσωπικό < 10 άτομα

Ποιους αφορά: Η συντριπτική πλειοψηφία φυσικών προσώπων και μικρών επιχειρήσεων

Αρμόδιο Δικαστήριο: Μονομελές Πρωτοδικείο (από 2023 – προηγουμένως Ειρηνοδικείο)

Χαρακτηριστικά Διαδικασίας:

·         Απλοποιημένη διαδικασία

·         Διεξάγεται ηλεκτρονικά μέσω ΗΜΦ

·         Συχνά χωρίς ακροαματική διαδικασία με φυσική παρουσία

·         Μειωμένο κόστος και χρόνος

Κόστος: €1.200-€2.500 (δικηγορικά + παράβολα)

Πτώχευση Μεγάλου Αντικειμένου

Κριτήρια: Όσοι υπερβαίνουν τα όρια της πολύ μικρής οντότητας

Αρμόδιο Δικαστήριο: Πολυμελές Πρωτοδικείο

Χαρακτηριστικά:

·         Πλήρης δικαστική διαδικασία

·         Υποχρεωτική φυσική παρουσία

·         Πιο σύνθετη και χρονοβόρα

Κόστος: €2.500-€5.000+

Διαδικασία Πτώχευσης Βήμα-Βήμα

1. Υποβολή Αίτησης

Χρόνος: 2-4 εβδομάδες Κόστος: €1.200-€5.000

Ο δικηγόρος συντάσσει και υποβάλλει αίτηση στο αρμόδιο δικαστήριο με:

·         Αναλυτικό κατάλογο χρεών και πιστωτών

·         Περιουσιακή κατάσταση (ενεργητικό-παθητικό)

·         Ιστορικό οικονομικής δραστηριότητας

·         Αιτιολόγηση αδυναμίας αποπληρωμής

2. Συνεδρίαση Δικαστηρίου

Χρόνος: 6-12 μήνες μετά την υποβολή

·         Το δικαστήριο εξετάζει την αίτηση

·         Ακούγονται οι πιστωτές (αν παραστούν)

·         Απαντάτε σε ερωτήσεις του δικαστηρίου

Πιθανές Αποφάσεις:

·         Έγκριση πτωχευτικού → Προχωρά η διαδικασία

·         Απόρριψη → Δεν πληρούνται προϋποθέσεις

·         Αναβολή → Απαιτούνται επιπλέον στοιχεία

3. Διορισμός Συνδίκου

Χρόνος: Άμεσα μετά την κήρυξη

·         Διορίζεται σύνδικος πτώχευσης

·         Αναλαμβάνει τη διαχείριση της πτωχευτικής περιουσίας

·         Εκποιεί περιουσιακά στοιχεία προς όφελος πιστωτών

Πτωχευτική Περιουσία:

·         Σύνολο περιουσίας κατά την κήρυξη

·         Ενδεχομένως και μελλοντικά εισοδήματα

ΔΕΝ ανήκουν:

·         Ακατάσχετα στοιχεία

·         Απαραίτητα είδη νοικοκυριού

·         Εργαλεία εργασίας (για μισθωτούς)

4. Απαλλαγή από Χρέη

Η πτώχευση συνοδεύεται απαρέγκλιτα από την απαλλαγή οφειλών.

Χρόνος Απαλλαγής: 3 Έτη ή 1 Έτος

Ο Κανόνας των 3 Ετών

Ο οφειλέτης απαλλάσσεται πλήρως 36 μήνες (3 έτη) μετά την κήρυξη της πτώχευσης (ή την καταχώριση στο ΗΜΦ).

Η Εξαίρεση του 1 Έτους

ΤΑΧΕΙΑ ΑΠΑΛΛΑΓΗ: Εάν ο οφειλέτης:

·         Διαθέτει σημαντική περιουσία αξίας άνω των €100.000

·         Η περιουσία αντιστοιχεί σε άνω του 10% των συνολικών οφειλών

·         Περιλαμβάνει την κύρια κατοικία του

·         Συναινέσει στην εκποίησή της

Τότε η απαλλαγή επέρχεται σε μόλις 1 έτος.

Σκεπτικό: Επιβράβευση οφειλετών που συνεργάζονται για ταχεία ρευστοποίηση περιουσίας προς όφελος πιστωτών.

Διαδικασία Έκδοσης Απαλλαγής

ΠΡΟΣΟΧΗ: Η απαλλαγή δεν είναι αυτόματη.

Βήματα:

·         Αίτηση Οφειλέτη: Μετά την παρέλευση του χρόνου (1 ή 3 έτη), ο οφειλέτης υποβάλλει αίτηση

·         Έκθεση Συνδίκου: Ο σύνδικος υποβάλλει έκθεση για:

1.      Ύψος επαληθευμένων οφειλών

2.      Αξία ακινήτων και παγίων

3.      Συμπεριφορά οφειλέτη

·         Διαπιστωτική Πράξη: Ο Εισηγητής Δικαστής εκδίδει Διαπιστωτική Πράξη Απαλλαγής

Νομική Βάση: Άρθρο 180 του Ν. 5193/2025 (αποσαφήνιση διαδικασίας)

Προϋπόθεση: Να μην εκκρεμεί προσφυγή πιστωτή κατά της απαλλαγής

Κληρονομικότητα της Απαλλαγής (ΝΣΚ 146/2024)

ΣΗΜΑΝΤΙΚΗ ΕΞΕΛΙΞΗ για Εκπροσώπους Νομικών Προσώπων:

Εάν ένας εκπρόσωπος εταιρείας (π.χ. Διευθύνων Σύμβουλος) που ευθύνεται για χρέη της εταιρείας αποβιώσει πριν την ολοκλήρωση της τριετίας, το δικαίωμα της απαλλαγής κληρονομείται από τους κληρονόμους του.

Πρακτική Συνέπεια:

·         Τα παιδιά ή οι σύζυγοι ΔΕΝ κληρονομούν τα χρέη της εταιρείας

·         Προστασία οικογένειας του εκπροσώπου

·         Ισχύει εφόσον ο θανών πληρούσε τις προϋποθέσεις απαλλαγής

Νομική Βάση: Γνωμοδότηση ΝΣΚ 146/2024 επί του άρθρου 195 του Ν. 4738/2020

Μηχανισμός Έγκαιρης Προειδοποίησης

Ένα προληπτικό εργαλείο που συχνά υποτιμάται, αλλά μπορεί να σώσει επιχειρήσεις πριν φτάσουν στην κρίση.

Τι Είναι

Ψηφιακή πλατφόρμα που αξιολογεί την οικονομική κατάσταση επιχειρήσεων και ιδιωτών, κατατάσσοντάς τους σε τρία επίπεδα κινδύνου.

Επίπεδα Κινδύνου

Επίπεδο Χαμηλού Κινδύνου:

·         Χαρακτηριστικά: Μικρές καθυστερήσεις, βιώσιμη επιχείρηση

·         Παροχές: Χωρίς κόστος συμβουλευτική από Επιμελητήρια

Επίπεδο Μέτριου Κινδύνου:

·         Χαρακτηριστικά: Σημαντικές καθυστερήσεις, αυξημένος κίνδυνος

·         Παροχές: Εντατική συμβουλευτική, πρόσβαση σε προγράμματα

Επίπεδο Υψηλού Κινδύνου:

·         Χαρακτηριστικά: Άμεσος κίνδυνος αφερεγγυότητας

·         Παροχές: Κατεύθυνση προς εξωδικαστικό ή πτώχευση

Χωρίς κόστος Συμβουλευτικές Υπηρεσίες

Για επιχειρήσεις με χαμηλό/μέτριο κίνδυνο παρέχονται χωρίς κόστος:

·         Οικονομική ανάλυση και διάγνωση

·         Συμβουλές αναδιάρθρωσης

·         Καθοδήγηση για πρόσβαση σε χρηματοδότηση

·         Υποστήριξη από Επαγγελματικά Επιμελητήρια

Πώς να Προσεγγίσετε

·         Πρόσβαση στην πλατφόρμα μέσω www.keyd.gov.gr

·         Συμπλήρωση οικονομικών στοιχείων

·         Αυτόματη αξιολόγηση

·         Πρόσβαση σε συμβούλους ανάλογα με το επίπεδο

ΣΥΜΒΟΥΛΗ: Μην περιμένετε την κρίση – χρησιμοποιήστε τον μηχανισμό προληπτικά!

Πλεονεκτήματα και Μειονεκτήματα

Πλεονεκτήματα Εξωδικαστικού Μηχανισμού

Μειονεκτήματα Εξωδικαστικού Μηχανισμού

Πλεονεκτήματα Πτώχευσης

Μειονεκτήματα Πτώχευσης

Συχνές Ερωτήσεις (FAQ)

Ποια είναι η διαφορά μεταξύ του εξωδικαστικού μηχανισμού και της πτώχευσης;

Ο εξωδικαστικός μηχανισμός είναι διαπραγματευτική διαδικασία που στοχεύει στη ρύθμιση των οφειλών σε δόσεις χωρίς να απολέσετε την περιουσία σας. Η πτώχευση είναι δικαστική διαδικασία που οδηγεί σε πλήρη απαλλαγή από τα χρέη αλλά με απώλεια της πτωχευτικής περιουσίας.

Τι άλλαξε με τον Ν. 5193/2025;

Τα κυριότερα: (1) Διπλασιασμός ορίων ευαλωτότητας (εισόδημα έως €42k, περιουσία έως €360k), (2) Υποχρεωτική αποδοχή ρύθμισης από πιστωτές για ευάλωτους με χρέη έως €300k, (3) Βελτιωμένος αλγόριθμος με μεγαλύτερο κούρεμα (έως 28%), (4) Σταθερό επιτόκιο 3% για 3 έτη.

Μπορώ να χρησιμοποιήσω και τις δύο διαδικασίες;

Ναι, μπορείτε να δοκιμάσετε πρώτα τον εξωδικαστικό μηχανισμό και αν αποτύχει να προχωρήσετε σε πτώχευση. Η απόρριψη στον εξωδικαστικό δεν σας αποκλείει από την πτώχευση.

Τι συμβαίνει με τα χρέη προς ιδιώτες;

Στον εξωδικαστικό μηχανισμό δεν ρυθμίζονται οφειλές προς ιδιώτες – μόνο προς τράπεζες, Δημόσιο, ΕΦΚΑ. Στην πτώχευση διαγράφονται και οι οφειλές προς ιδιώτες πιστωτές.

Θα χάσω το σπίτι μου;

Εξωδικαστικός: ΟΧΙ – διατηρείτε όλη την περιουσία σας

Πτώχευση – Ευάλωτος Οφειλέτης: Προστασία μέσω:

·         Ενδιάμεσου Προγράμματος (επιδότηση €70-210/μήνα, αναστολή πλειστηριασμών)

·         Φορέα Απόκτησης (μελλοντικά – αγορά σε 70%, μίσθωση 12 ετών)

Πτώχευση – Μη Ευάλωτος: Το σπίτι υπάγεται στην πτωχευτική περιουσία εκτός αν πληρείτε ειδικές προϋποθέσεις

Πόσο κοστίζει ο εξωδικαστικός μηχανισμός;

Ο εξωδικαστικός μηχανισμός είναι πλήρως χωρίς κόστος. Μπορείτε να τον κάνετε μόνοι σας μέσω της πλατφόρμας ή με βοήθεια δικηγόρου (προαιρετικά, κόστος €300-€800).

Πόσο κοστίζει η πτώχευση;

·         Πτώχευση μικρού αντικειμένου: €1.200-€2.500

·         Πτώχευση μεγάλου αντικειμένου: €2.500-€5.000+

Περιλαμβάνει δικηγορικά έξοδα και παράβολα. Ο δικηγόρος είναι υποχρεωτικός.

Πόσο διαρκεί η διαδικασία;

·         Εξωδικαστικός: 4-6 μήνες

·         Πτώχευση μέχρι κήρυξη: 6-12 μήνες

·         Πτώχευση μέχρι απαλλαγή: 12-36 μήνες (ή 12 μήνες με ταχεία εκποίηση)

Μπορώ να εργάζομαι κατά τη διάρκεια της πτώχευσης;

Ναι, η πτώχευση δεν επηρεάζει το δικαίωμά σας να εργάζεστε ως μισθωτός. Υπάρχουν περιορισμοί μόνο για άσκηση επιχειρηματικής δραστηριότητας για 3 έτη.

Πώς λειτουργεί η απαλλαγή σε 1 έτος;

Για να απαλλαγείτε σε 1 έτος (αντί για 3) πρέπει:

·         Να έχετε περιουσία >€100k ΚΑΙ >10% των οφειλών

·         Να περιλαμβάνει την κύρια κατοικία σας

·         Να συναινέσετε στην εκποίησή της

Έτσι επιβραβεύεται η ταχεία ρευστοποίηση προς όφελος πιστωτών.

Τι γίνεται με το αυτοκίνητό μου;

Εξωδικαστικός: Το διατηρείτε

Πτώχευση:

·         Αν χρειάζεται για την εργασία σας (π.χ. ταξί, courier): Μπορεί να εξαιρεθεί

·         Διαφορετικά: Υπάγεται στην πτωχευτική περιουσία

Ποιες οφειλές δεν διαγράφονται με την πτώχευση;

Δεν διαγράφονται:

·         Οφειλές διατροφής τέκνων

·         Ποινικές ρήτρες

·         Οφειλές από εγκλήματα (απάτη, υπεξαίρεση, νομιμοποίηση εσόδων)

·         Αποζημιώσεις από αδικοπραξίες

Αν έχω υποβάλει αίτηση που απορρίφθηκε, μπορώ να ξαναπροσπαθήσω;

Ναι! Οι νέες ρυθμίσεις του Ν. 5193/2025 ισχύουν για όλες τις νέες αιτήσεις. Υπήρχε ειδική προθεσμία 2 μηνών (14.04-14.06.2025) για επανυποβολή παλιών απορριφθεισών.

Η ειδική προθεσμία έληξε, αλλά μπορείτε να υποβάλετε νέα αίτηση οποτεδήποτε με τα νέα ευνοϊκότερα κριτήρια.

Τι είναι η “τεκμαιρόμενη συναίνεση”;

Για ευάλωτους οφειλέτες με χρέη έως €300k, η πρόταση ρύθμισης που παράγει ο αλγόριθμος θεωρείται αυτόματα αποδεκτή από όλους τους πιστωτές. Δεν χρειάζεται η έγκρισή τους – δεν έχουν veto. Αυτό εξασφαλίζει την επιτυχία της ρύθμισης.

Πώς επηρεάζει την πιστοληπτική μου ικανότητα;

Και οι δύο διαδικασίες καταχωρούνται στο Μητρώο Οφειλετών της Τράπεζας της Ελλάδος και επηρεάζουν αρνητικά την πιστοληπτική ικανότητα για 3-5 έτη. Μετά διαγράφονται.

Μπορεί η εταιρεία μου να υπαχθεί;

Ναι, νομικά πρόσωπα μπορούν να υπαχθούν στον εξωδικαστικό μηχανισμό ή την πτώχευση. Η διαδικασία είναι παρόμοια, αλλά τα κριτήρια αξιολόγησης διαφέρουν (κύκλος εργασιών, κερδοφορία).

Τι συμβαίνει αν δεν τηρήσω τη ρύθμιση;

Αν καθυστερήσετε 3 συναπτές δόσεις ή συνολικά 6 δόσεις, η σύμβαση καταγγέλλεται και οι πιστωτές μπορούν να συνεχίσουν αναγκαστικές ενέργειες. Μπορείτε όμως να προχωρήσετε σε πτώχευση.

Τι είναι το Ενδιάμεσο Πρόγραμμα Στήριξης;

Είναι το τρέχον πρόγραμμα προστασίας πρώτης κατοικίας (ισχύει τώρα, έως 31.10.2025). Παρέχει:

·         Επιδότηση δόσης στεγαστικού €70-210/μήνα

·         Αναστολή πλειστηριασμών

·         Προστασία για ευάλωτους οφειλέτες

Διαφορετικό από τον (μελλοντικό) Φορέα Απόκτησης που θα αγοράζει κατοικίες.

Πότε θα λειτουργήσει ο Φορέας Απόκτησης;

Ο Φορέας δεν λειτουργεί ακόμα. Ο διαγωνισμός είναι σε εξέλιξη. Αναμένεται λειτουργία τέλη 2025 ή αρχές 2026.

Αν πεθάνω πριν την απαλλαγή, τι γίνεται με τα χρέη;

Για εκπροσώπους εταιρειών: Σύμφωνα με ΝΣΚ 146/2024, το δικαίωμα απαλλαγής κληρονομείται. Τα χρέη ΔΕΝ περνούν στα παιδιά/σύζυγο, εφόσον πληρούσατε τις προϋποθέσεις απαλλαγής.

Πρέπει να εκπροσωπηθώ από δικηγόρο;

Εξωδικαστικός: ΟΧΙ – μπορείτε να τον κάνετε μόνοι σας (προτείνεται όμως δικηγόρος)

Πτώχευση: ΝΑΙ – ο δικηγόρος είναι υποχρεωτικός (Ν. 4738/2020)

Πηγές και Νομοθεσία

Το παρόν άρθρο βασίζεται σε επίσημες νομοθετικές πηγές και έχει ενημερωθεί με τις τελευταίες αλλαγές:

Βασική Νομοθεσία

·         Ν. 4738/2020 (ΦΕΚ Α’ 207/27.10.2020): “Ρύθμιση οφειλών και παροχή δεύτερης ευκαιρίας”

·         Ν. 5193/2025 (ΦΕΚ Α’ 56/11.04.2025): “Ενίσχυση της κεφαλαιαγοράς και άλλες διατάξεις” – Μέρος Ζ’: Διεύρυνση κριτηρίων εξωδικαστικού μηχανισμού

·         Ν. 5072/2023: Ενοποίηση δικαστηρίων, διάκριση πτώχευσης μικρού/μεγάλου αντικειμένου

·         Ν. 4916/2022 (άρθρα 13-26): Ενδιάμεσο Πρόγραμμα Κρατικής Στήριξης Πρώτης Κατοικίας

Ερμηνευτικές Πηγές

·         ΝΣΚ 146/2024: Κληρονομικότητα απαλλαγής για εκπροσώπους νομικών προσώπων

·         Οδηγία (ΕΕ) 1023/2019: Πλαίσιο για την προληπτική αναδιάρθρωση και την απαλλαγή από τα χρέη

Επίσημες Πηγές

·         Ειδική Γραμματεία Διαχείρισης Ιδιωτικού Χρέους (www.keyd.gov.gr)

·         Ηλεκτρονικό Μητρώο Φερεγγυότητας (ΗΜΦ)

·         Στατιστικά στοιχεία ΕΓΔΙΧ (2024-2025)

Σημείωση: Οι πληροφορίες σε αυτό το άρθρο είναι ενημερωτικού χαρακτήρα και δεν αποτελούν νομική συμβουλή. Για την αντιμετώπιση της συγκεκριμένης περίπτωσής σας, συμβουλευτείτε εξειδικευμένο δικηγόρο.

Συγκεντρωτικός Πίνακας Βασικών Αλλαγών (2020 vs 2025)

 Κριτήρια Ευάλωτου

Πριν (2020): Περιορισμένα

Εισόδημα €7k-21k

Τώρα (2025): Διπλασιασμένα

Εισόδημα €14k-42k

Κάλυψη Οφειλετών

Πριν: ~7% των οφειλετών

Τώρα: ~85% των οφειλετών

 Αποδοχή Ρύθμισης

Πριν: Προαιρετική για πιστωτές

Μπορούσαν να πουν “όχι”

Τώρα: Υποχρεωτική

Για ευάλωτους έως €300k

Επιτόκιο Ρύθμισης

Πριν: Κυμαινόμενο

Euribor + spread

Τώρα: Σταθερό 3%

Για 3 έτη

Διαγραφή Χρέους

Πριν: Περιορισμένη

Στα εξασφαλισμένα

Τώρα: Αυξημένη

Έως 28% στα εξασφαλισμένα

Προστασία Κατοικίας

Πριν: Φορέας Απόκτησης

(μελλοντικός)

Τώρα: Ενδιάμεσο Πρόγραμμα

Επιδότηση €70-210/μήνα

Έως 31.10.2025

 Αρμόδιο Δικαστήριο

Πριν: Ειρηνοδικείο

Μικρές Πτωχεύσεις

Τώρα: Μονομελές Πρωτοδικείο

Ενοποίηση

⏱️ Χρόνος Απαλλαγής

Πριν: 3 έτη μόνο

Τώρα: 3 έτη ή 1 έτος

(με ρευστοποίηση >€100k)

Κληρονομικότητα

Πριν: Δεν προβλεπόταν

Τώρα: Προστασία κληρονόμων

ΝΣΚ 146/2024

Ψηφιοποίηση

Πριν: Βασική πλατφόρμα

Τώρα: Πλήρης ψηφιακή

Μέσω ΗΜΦ

Σημείωση: Οι πληροφορίες σε αυτό το άρθρο είναι ενημερωτικού χαρακτήρα και δεν αποτελούν νομική συμβουλή. Για την αντιμετώπιση της συγκεκριμένης περίπτωσής σας, συμβουλευτείτε εξειδικευμένο δικηγόρο.